نت خوانی پیانو را از چند نت آشنا شروع کنیم

گاهی یک قطعه را روان می‌زنید، اما کافی است دو میزان تازه جلویتان بگذارند تا دوباره شروع کنید به شمردن خط‌ها. این تفاوتِ حفظ کردن قطعه و نت‌خوانی است. برای خواندن موسیقی تازه، چند نشانهٔ ثابت و شناخت جهت حرکت نت‌ها بیشتر از نوشتن اسم زیر همهٔ نت‌ها به کار می‌آید.

خط ها و فاصله ها

حامل از پنج خط تشکیل شده و شماره خط ها از پایین به بالا حساب می شود. نت می تواند روی یک خط یا در فاصله بین دو خط قرار بگیرد. وقتی از یک خط به فاصله بعدی می روید، یک پله در ترتیب نام نت ها جلو می روید؛ مثلاً از می به فا. حرکت رو به بالا در حامل، به طور کلی به سمت صداهای زیرتر است.

در کلید سل، نت روی خط دوم از پایین «سل» است. در کلید فا، نت روی خط چهارم از پایین «فا» است. شکل کلید در ابتدای حامل مشخص می کند نت ها را چگونه بخوانید؛ یک جای یکسان روی دو حامل با کلیدهای متفاوت، لزوماً نام یکسانی ندارد.

دو وسط؛ یک نشانه مشترک

دو وسط در کلید سل روی یک خط کمکی زیر حامل نوشته می شود. همین نت در کلید فا روی یک خط کمکی بالای حامل قرار می گیرد. در نت های معمول پیانو، کلید سل بیشتر برای بخش دست راست و کلید فا بیشتر برای بخش دست چپ به کار می رود، اما این تقسیم همیشگی نیست.

اول جهت حرکت را ببینید

یک ملودی کوتاه از کتابتان انتخاب کنید. اولین نت را پیدا کنید و بعد نگاه کنید نت بعدی تکرار همان صداست، یک پله بالا رفته یا یک پله پایین آمده است. قبل از نواختن، نام چند نت را آرام بخوانید. سپس همان قسمت را روی ساز اجرا کنید.

برای تمرین روزانه، دو میزان تازه و ساده بهتر از صفحه ای است که آن را از حفظ می نوازید. اگر نام نت ها را یادداشت می کنید، فقط کنار نت هایی علامت بگذارید که واقعاً برایتان مبهم هستند و در مرور بعدی دوباره بدون کمک آن یادداشت بخوانید.

پرسش‌های رایج این درس

آیا کلید سل همیشه برای دست راست است؟

نه؛ در نت‌های مقدماتی معمولاً چنین است، اما کلید نوع خواندن صدا را مشخص می‌کند، نه دست نوازنده را. ممکن است کلید هر دست در طول قطعه تغییر کند.

نوشتن اسم همهٔ نت‌ها زیر حامل مفید است؟

ممکن است در اولین آشنایی کمک کند، اما اگر همیشه به آن تکیه کنید فرصت شناخت خودِ نت‌ها کمتر می‌شود. فقط نت‌های مبهم را علامت بزنید و در مرور بعد کمک را کنار بگذارید.

قدم بعدی

• شناخت کلاویه های پیانو؛ نت دو را چطور پیدا کنیم؟
• کشش نت ها؛ گرد، سفید، سیاه و چنگ چه فرقی دارند؟

بازگشت به مسیر یادگیری پیانو